Opkomen voor het algemeen belang

Stemt u uit eigen belang of uit algemeen belang? Eigen belang kan zijn dat u zich zorgen maakt over uw inkomen of woonsituatie. Of u voelt zich ongemakkelijk met teveel buitenlanders in Nederland of in uw woonplaats. Of u wilt hard kunnen rijden met uw auto. En u wilt in het algemeen meer vrijheid om te kunnen doen wat u wilt.

Bij stemmen om het algemene belang bent u meer bezorgt om uw medemens, het klimaat of de natuur. U bent meer bereid om iets van uw vrijheid in te leveren. Als de maatschappij maar goed is georganiseerd.

In de theorie over de ontwikkeling van soorten (evolutie-theorie) kom je beide aspecten tegen. Alle planten, dieren én mensen proberen te overleven als individu én als soort. Dus zowél egoïsme, – opkomen voor jezelf-, als altruïsme -opkomen voor anderen- zijn belangrijk.

Maar het lijkt er op dat opkomen voor jezelf veel belangrijker is geworden bij mensen. Het streven naar de eigen vrijheid en bezit, naar ‘hebben’ lijkt belangrijk dan het streven naar welzijn. Door het streven naar bezit is er veel ongelijkheid ontstaan. sommige mensen hebben nu eenmaal meer geluk dan anderen. Of een makkelijke start. Maar ook is de aarde vervuild geraakt. We gaan als ‘soort’ steeds meer last krijgen van ons streven naar bezit. We richten ons teveel op de korte termijn en op ons eigen ‘ik’.

Video: we vinden de samenleving egoïstisch

Denken eens aan andere waarden dan geld en je eigen vrijheid

Mensen die vrijwilligerswerk doen zeggen gelukkiger te zijn dan zij die dat niet doen. Ook is aangetoond dat er – vanaf een bepaald minimum- geen relatie is tussen geld en geluk. Het lijkt er zelfs op dat mensen in de buurt van een asielzoekerscentrum na verloop van tijd tevredener zijn, als daarvoor.

Ga eens bij jezelf na hoe belangrijk geld en onbeperkte vrijheid voor jou is. Welke waardes heb jij nog meer in je leven. Hoe belangrijk zijn andere mensen voor je? En interesseer je je dan alleen voor de mensen in jouw nabijheid, of ook voor mensen die je niet kent? Hard rijden met een auto lijkt leuk, maar aangetoond is dat je daarmee anderen in gevaar brengt. En als je besluit om kinderen te nemen; doe je dat alleen voor jezelf? Of ook omdat je iets moois wilt nalaten in de wereld. Iets doen, of juist laten voor een ander kan een heel prettig gevoel geven.

Daarbij is zorgen voor anderen, al zijn het niet direct jouw relaties, ook belangrijk voor de samenhang in een maatschappij. En daar heb je zelf baat bij. Abstracter wordt het met zorgen voor de planeet. Als we nu beter gaan zorgen voor de planeet, gaan onze kinderen of zelfs onze kleinkinderen daarvan pas profiteren. En toch is het belangrijk voor de soort. Álle soorten.

Het is ernstig dat mensen die goed willen doen voor de planeet, of voor vluchtelingen, nu op sociale media uitgemaakt worden voor ‘deugneus’ of elite. En dat wordt dan negatief bedoeld. Hun bedoelingen worden blijkbaar gewantrouwd. Waarom? Als iets of iemand in nood is kun je beter helpen. Zelf zou je ook geholpen willen worden. Toch?

Politiek zou op de eerste plaats moeten gaan om het Algemeen Belang. Natuurlijk zijn wij blij met de vrijheid die we hebben in Nederland, maar die zou niet ten koste moeten gaan van anderen. Goede zorg, goed onderwijs, goede wegen, goede politie, een betrouwbaar leger, maar dus ook gezonde natuur, gezond voedsel en geen mensen die moeten slapen op straat is belangrijk voor iedereen. Ook voor bedrijven die zich hier willen vestigen. En wij met z’n allen moeten daarvoor zorgen. Via de overheid. Wij zijn die overheid.